[Ciekawostka] Pochodzenie wulgaryzmów.

[Gość]

Mogę się założyć, że każdy z was używa ich codziennie, nawet jeżeli nie powinien. O co chodzi? O przekleństwa. Ty przeklinasz, ja także, a nawet Twoja nauczycielka na przerwie nie stroni od powiedzenia do swoich kolegów po fachu „pier*olony matoł” (tak, to jest prawdziwe, byłem przy tym). Jednak zastanawialiście się kiedyś, jak powstały wulgaryzmy?

                „Bluzganie” to nie powód do dumy, ale niestety jest naszą codziennością. Jedni przeklinają częściej, inni prawie wcale. To zależy od temperamentu, charakteru pracy i otoczenia. Niektórzy ludzie używają wulgaryzmów jako przecinków, są tacy, którzy zastępują nimi słowa, na które nie są w stanie w danym momencie wpaść.

Wulgaryzmy to coś, co urozmaiciło nasz piękny język do tego stopnia, że podczas rozmowy ze znajomym, nawet nie zdajemy sobie sprawy z tego, że przeklinamy. Dlatego czas, aby dowiedzieć się co nieco na temat tego, skąd one w ogóle się wzięły.

 

                Zacznijmy od najbardziej znanego wulgaryzmu, czyli: „ku**a”.

Ma milion zastosowań. Może być obelgą rzuconą pod czyimś adresem, ale może służyć jako przecinek. Wbrew powszechnemu przekonaniu nie wywodzi się do łacińskiego "curva" (czyli "krzywa"), ale ma korzenie słowiańskie. Popularny bluzg wziął się według Wiesława Borysia od staropolskiej nazwy koguta "kur". Słowem "kura" zaczęto nazywać panie lekkich obyczajów.

Według Andrzeja Bańkowskiego, pierwszy dokument, który używa tego słowa pochodzi z roku 1415, więc w tym roku obchodziliśmy jego 602. urodziny! Jednak prawda jest taka, że już wcześniej słowem „ku**a” określano panie lekkich obyczajów (XVI wiek).

 

                Cholera.

To jedno z lżejszych przekleństw, chociaż może dlatego, że dzisiaj choroba cholera nie jest takim postrachem, jak jeszcze kilka wieków temu. W czasach, gdy zdarzały się pandemie cholery, życzenie jej komuś było wyrazem głębokiej nienawiści. To właśnie życzenie komuś, aby „wzięła go cholera” jest oddaniem definicji słowa „przekleństwo”, które wzięło się od przeklinania kogoś, czyli rzucania na niego uroku.

 

                ku**s.

Historia tego słowa jest dość zabawna. Jeszcze w czasach sarmackich to było bardzo neutralne wyrażenie. ku**s to nie było nic innego, jak ozdobna zawieszka przy pasie czy też firanie. W tamtych czasach stwierdzenie „Ma Waćpan pięknego ku***a” nie oznaczało, że ktoś komplementuje twoje przyrodzenie.

 

                ch*j.

Co do jego pochodzenia nadal trwają spory pomiędzy etymologami, jednakże najczęściej sprowadzają się one do dwóch wersji:

— Starosłowiański „choj”, znaczący „stojący prosto”. I właśnie od owego choja powstała choinka.

— „Chujec”, czyli samiec rozpłodowy świni domowej. Słowo bezpośrednio wywodzi się od przymiotnika „chudy”. W przeciwieństwie do samca wykastrowanego, samiec przeznaczony do zapłodnienia samicy był nieutuczony, a przez to znacznie chudszy.

Od „chujca” wziął się też słynny związek frazeologiczny „Nie ma ch**a we wsi”, co wówczas znaczyło, że na wsi nie pozostał już żaden płodny świniak, a to z kolei mogło równać się klęsce rozrodu wśród gatunku.

 

                Debil.

Na początku słowa te posiadały ściśle naukową terminologię, a dzisiaj wypowiadane są jako forma przytyku pod adresem osób uważanych za nierozsądne i głupawe.

Dawniej były to kategorie określające umysłowe dysfunkcje, a każda odnosiła się do innego stopnia upośledzenia psychicznego (debil – stopień lekki, imbecyl – średni, a idiota stopień najcięższy). Zaprzestano używania tych terminów w fachowym obiegu, gdyż nie oddawały właściwego sensu wspomnianych dysfunkcji. Dodatkowo wsiąknęły one do mowy potocznej jako wyrazy nacechowane pogardą wobec osób cierpiących, a jako określenia naukowe powinny brzmieć emocjonalnie neutralnie.