[7]. Co to jest stalking?

voıɔe · 14 Maja 2018

Przestępstwo zwane stalkingiem, definiowane jako uporczywe nękanie lub wzbudzanie uzasadnionego okolicznościami poczucia zagrożenia lub istotne naruszenie prywatności innej osoby lub osoby jej najbliższej, pojawiło się w polskim systemie prawnym dnia 6 czerwca 2011 roku. Jest ro rodzaj przestępstwa "wnioskowego", którego postępowanie toczy się z chwilą złożenia wniosku z urzędu przez osobę pokrzywdzoną. Stalkerowi grozi wówczas kara pozbawienia wolnośli do lat trzech, a w przypadku, gdy ofiara targnie się na własne życie - od roku do lat dziesięciu.

___________________________________________________________________________________________

Historia nazwy

________________________________________________________________________________

Stalking to termin pochodzący z języka angielskiego, który oznacza "podchody" lub "skradanie się". Pod koniec lat 80. XX wieku zyskał on dodatkowe negatywne znaczenie na skutek nowego zjawiska społecznego, jakim było obsesyjne podążanie fanów za gwiazdami Hollywood.

________________________________________________________________________________

Stalking, czyli...

________________________________________________________________________________

Nękanie polega najczęściej na celowym, uporczywym i długotrwałym działaniu skierowanym przeciwko danej osobie, którego zamiarem jest dezorganizacja jej życia. Zjawisko stalkingu często powiązane jest z czynami karalnymi m.in. zniszczeniem mienia, przemocą. Z badań, a także literetury krajowej i światowej dotyczącej tej problematyki wynika, że stanowić je mogą takie zachowania jak:

- uporczywe wydzwanianie ( w szczególności nocne), wysyłanie listów, SMS-ów, e-maili oraz innych form cyberstalkingu;

- obserwowanie, śledzenie ofiary, przebywanie w okolicy jej miejsca zamieszkania lub pracy, wyczekiwanie na nią w miejscu jej pracy lub w okolicy miejsca jej zamieszkania;

- rejestrowanie faktów z życia prywatnego ofiary za pośrednictwem aparatu fotograficznego i sprzętu audio wideo;

- podszywanie się pod ofiarę, np. przez składanie zamówień w jej imieniu, podszywanie się pod znajomych lub rodzinę ofiary, wysyłając jej listy z fałszywymi informacjami;

- szantaż emocjonalny, szantaż ekonomiczny, groźby (w tym groźby uszkodzenia ciała lub groźby śmierci).

To jedynie kilka przykładów objawiania się przedstawionego zjawiska, których jest znacznie więcej. Pomysłowość stalkerów jest nieograniczona, dlatego zawsze należy być ostrożnym. Nawet, jeżeli nie jesteśmy pewni, czy to czego doświadczamy to już stalking, czy jeszcze zwykłe przekroczenie dobrych obyczajów i granic, warto podjąć próbę zadbania o swoje bezpieczeństwo.

___________________________________________________________________________________________

O tym jak należy się zachować

___________________________________________________________________________________________

Wyrażenie sprzeciwu

Istotne jest, aby dręczyciel usłyszał, że nie życzymy sobie kontaktu z nim w żadnej formie. Wyraźny sprzeciw może być rozwiązaniem, jeżeli doświadczamy relatywnie łagodnego przekraczania granic, ale również będzie pomocne, jeżeli cała sytuacje miałaby się przerodzić w nękanie - wtedy stanowcze "nie" jest istotnym elementem w wyciągnięciu konsekwencji prawnych.

Unikanie kontaktu

Ważne jest, żeby graniczyć kontakt ze sprawcą wyłącznie do wspomnianego wcześniej sprzeciwu. Kiedy już to zrobimy, warto unikać wdawania się w jałowe dyskusje czy mętne wyjaśnienia. Dobrym rozwiązaniem jest nieodpisywanie na wiadomości, zablokowanie numer telefonu stalkera oraz ograniczenie dostępności do swoich kont na portalach społecznościowych. Nie przyjmuj niechcianych przesyłek - to ważny element stawiania granic sprawcy stalkingu. Niezamówione paczki powinny jak najszybciej wrócić do osoby wysyłającej je.

Grupa wsparcia

Poinformuj bliskie ci osoby o problemie. Uprzedź ich o tym, że może próbować skontaktować się z nimi ktoś, kto jest stalkerem. Poproś bliskich, żeby nie odpowiadali na jego zaczepki, nie publikowali twoich zdjęć czy informacji o tobie na swoich kantach społecznościowych. Pamiętaj, że nie musisz borykać się z tym w samotności. Jest wiele możliwości wsparcia, które warto wykorzystać dbając o swoje bezpieczeństwo.

Zabezpieczenie dowodów

Pamiętaj, że cała sytuacja może znaleźć swój finał na sali sądowej. Dbając o swoje bezpieczeństwo zadbaj również o zebranie dowodów wskazujących na to, że doświadczasz nękania. Zachowaj wiadomości, maile, dokumentację medyczną i nagrania, które mogą świadczyć o stalkingu. Te dowody ułatwią organom ścigania prowadzenie działań mogących cię ochronić.

Powiadomienie policji

Stalking często bywa bagatelizowany przez osoby, które go nie doświadczyły, bywa również trudny do udowodnienia, ponieważ nie wszystkie zachowania stalkera są niezgodne z prawem. Warto jednak poszczególne epizody nękania zgłaszać na policję. Nawet, jeżeli nie jesteśmy pewni czy to, czego doświadczamy wyczerpuje znamiona stalkingu. Wpisz do listy kontaktowej telefonu komórkowego bezpośredni numer telefonu do dyżurnego policjanta komisariatu najbliższego miejsca zamieszkania i/lub pracy.

Wsparcie specjalistów

Nękaniu zwykle towarzyszy poczucie bezradności i zagrożenia. Często uwikłanie w kontakt ze stalkerem utrudnia możliwość obiektywnego spojrzenia na całą sytuację. Dlatego też warto skorzystać ze wsparcia specjalistycznego. Skontaktuj się z prawnikiem, który wesprze cię w kontakcie z organami ścigania i wymiarem sprawiedliwości, ale również objaśni często zawiłą i niejednoznaczną sytuację. Będąc osobą nękaną, warto skorzystać ze wsparcia psychologicznego. Koszty psychiczne, które ponosi osoba doświadczająca stalkingu często bywają ogromne. Zmiany w funkcjonowaniu w obszarze osobistym, społecznym, długotrwałe doświadczanie leku i poczucia zagrożenia, wymagać mogą pomocy psychologa. Jeżeli mamy ograniczony dostęp do komercyjnej oferty specjalistycznej, warto skorzystać z darmowej pomocy oferowanej przez organizacje pozarządowe. Czasem nawet skorzystanie z bezpłatnego telefonu zaufania może stanowić pierwszy impuls do tego, żeby zadbać o siebie w sytuacji, która wydawać się może bez wyjścia.

___________________________________________________________________________________________

Z życia wzięte

___________________________________________________________________________________________

Kamila spotykała się z Damianem od pierwszej klasy liceum. To była taka prawdziwa pierwsza miłość. Razem przeżyli swój pierwszy raz. Wspólnie zdali maturę, wyjechali na studia do innego miasta, obronili prace licencjackie. Po siedmiu latach związku byli już jak stare dobre małżeństwo. Wszyscy stawiali ich sobie za wzór. Kiedy rozpoczęli studia magisterskie, Kamila poczuła, że nadszedł czas na jakiś krok naprzód. Zaczęła mówić o zaręczynach, małżeństwie, dziecku. Tymczasem Damian ciągle wyszukiwał nowe powody, dla których to jeszcze nie jest dobry moment. W ich związku zaczęło się psuć, przestali się dogadywać. W Kamili coś pękło i doszła do wniosku, że dłużej nie może tak żyć. Spokojnie powiedziała Damianowi, że muszą się rozstać.

- Zaczął strasznie płakać. Po prostu wyć i obijać się o ściany – wspomina. - Pękało mi serce, kiedy na niego patrzyłam. Był mi kiedyś taki bliski, ale wiedziałam, że to jedyna dobra decyzja. Powiedziałam mu, że nadejdzie dzień, kiedy mi za to podziękuje, bo ułoży sobie życie z kimś, z kim będzie chciał zostać na zawsze. I że to nie jestem ja, skoro nie chce zostać moim mężem.

Był zraniony, ale spakował swoje rzeczy i wyszedł. Kamila była pewna, że jakoś to przeboleją, że po prostu potrzebny jest czas. I że może kiedyś będą w stanie spotykać się ze sobą jako przyjaciele – znali się przecież tak dobrze. Po kilku dniach Damian przyszedł pod drzwi mieszkania i siłą próbował ją przytulić. Twierdził, że ona na pewno go kocha i jeśli go obejmie, poczuje, że robi błąd. Dziewczyna siłą mu się wyrwała i zamknęła drzwi. Później w skrzynce na listy znalazła długi na 10 stron list zawierający wspomnienia, które miały w niej obudzić czułą stronę. Kamila doceniała wysiłki byłego partnera, ale nie potrafiła znaleźć w sobie uczuć koniecznych do tego, by do niego wrócić. Nie czuła już nic. Przez następne dwa tygodnie panował spokój. Kamila próbowała nauczyć się żyć sama, Damian milczał. I nagle zaczęły się obraźliwe SMS-y z obcych numerów, maile od "tajemniczych wielbicieli", głuche telefony w środku nocy.

- Dostawałam na przykład przerobione kadry z filmów pornograficznych. Do sylwetki doklejona była moja twarz. Pojawiały się jednoznaczne propozycje, bo podobno jestem "łatwa i chętna". A dalej było już tylko gorzej. Dostawałam przekopiowane rozmowy prowadzone z mojego konta na Facebooku. Wypisywałam w nich nachalne prośby o seks do znajomych facetów, wyzywałam swoje przyjaciółki. Osoby, którym nie byłam w stanie wytłumaczyć, co się dzieje, odwróciły się ode mnie, miały mnie za chorą psychicznie.

Ktoś regularnie korzystał z jej Facebooka, skrzynki mailowej i Skype'a. Nie pomagało zmienianie haseł, skanowanie dysku w poszukiwaniu programu śledzącego też nie przyniosło żadnego rezultatu. Kamila stała się kłębkiem nerwów. Czuła się osaczona, poniżona i po prostu się bała. Zdecydowała się usunąć swoje konta z sieci, zmieniła numer telefonu i podała go tylko osobom, którym ufała. I wtedy odezwał się Damian. Do tej pory nie wie, skąd miał numer.

- Napisał miłego SMS-a o tym, że zaczął biegać, chodzi na siłownię ma mnóstwo planów na życie. Pytał, jak sobie radzę, czy czegoś nie potrzebuję, bo on chętnie mi pomoże. Wydaje mi się, że liczył na to, że nie powiążę całego tego cyberstalkingu z jego osobą i zobaczę w nim wybawiciela, który wyciągnie mnie z kłopotów.

___________________________________________________________________________________________

Od redaktora

___________________________________________________________________________________________

Serdecznie dziękuję za poświecony czas na przeczytanie powyższego artykułu. Żyjemy w czasach internetu, komputerów i smartfonów. Również tutaj, w sieci, stale jesteśmy narażeni na niebezpieczeństwo otaczające Nas z każdej strony. Nie lekceważmy żadnych sygnałów świadczących o przejawie stalkingu wśród Nas, Nas samych jak i względem innych. Mam nadzieję, że dzisiejszy temat uświadomi Wam, jak wszechobecnym i przede wszystkim poważnym problemem jest wymienione zjawisko. Wszelkie uwagi mile widziane. Pozdrawiam i życzę miłego dnia, @ voıɔe.